کوچینگ چیست؟
کوچینگ چیست؟
کوچینگ را میتوان یک فرایند دانست که طی آن توانمندیهای بالقوه در یک فرد آزاد میشود. در واقع یک کوچ به جای اینکه به دیگران چیزی را آموزش دهد به آنها میکند تا خودشان مسئولیت آموزش را برعهده گرفته و یاد بگیرند. از نظر بسیاری از افراد این فرایند در واقع همان مربیگری است که طی آن کوچ و یا مربی نقش یک تسهیلگر را برعهده گرفته و سعی دارد از طرق مختلف به طرف مقابل کمک کند تا به خودآگاهی برسد. در این مقاله قصد داریم به این پرسش پاسخ دهیم که کوچینگ چیست و سپس انواع و تخصصهای آن را مطرح کنیم .
کوچینگ چیست ؟
برای این اصطلاح معانی و تعاریف گستردهای مطرح شده است. یکی از این تعاریف، تعریف فدراسیون بین المللی کوچینگ از این اصطلاح است. مطابق با این تعریف، این فرایند را میتوان نوعی همکاری و مشارکت میان یک کوچ و فرد مراجع به شمار آورد که طی آن، مراجع میتواند با به کارگیری تفکرات عمیق و خلاقیت ذهنی، به تواناییهای فردی و تخصصی خود بهبود بخشیده و آنها را ارتقا دهد.
کوچینگ در واقع نوعی رابطه دو نفره است و لذا میتوان آن را در دو بخش اصلی مورد بررسی قرار داد. یکی از طرفین این رابطه، کوچ بوده و طرف دیگر شخصی است که به کار کردن با کوچ نیاز داشته و میتوان او را مراجع به شمار آورد. برای پی بردن به چیستی این فرایند بهتر است با وظایف و نقشهای کوچ و مراجع و خواستههای وی آشنا شوید.
وظایف و مسئولیتهای کوچ
کوچ تمایل دارد رابطهای موثر با فرد دیگر یعنی مراجع ایجاد کند. وی باید یک زیربنای کاملاً مستحکم برای ایجاد چنین رابطهای پیریزی نماید. زیربناهای ایجاد شده توسط کوچ میتواند عناصری از قبیل رازداری، امنیت، اعتماد و یا اطمینان باشد.
وجود چنین عناصری کمک میکند تا فرد مراجع بتواند با کوچ به آسانی ارتباط برقرار سازد. در این صورت قادر به بیان تمامی مشکلات و دغدغههای خود به کوچ خواهد بود. در این شرایط امکان دارد مراجع به مربی خود حرفهایی بزند که هیچ وقت اجازه طرح آن را با دیگری به خود نداده است.
کوچهای حرفهای عملکردی مشابه با یک آینه کاملاً شفاف دارند. بنابراین در صورتیکه واقعیاتی را مشاهده کنند آن را جلوی دید و چشمان مراجع خود قرار خواهند داد. کوچ هیچگونه قضاوتی نداشته و تمامی صحبتهای مراجع خود را میپذیرد وی به مراجع خود احترام گذاشته و وی را باور دارد.
مراجع کوچ
افراد و یا مراجعینی که به فرآیند کوچینگ وارد میشوند به دنبال ایجاد تغییر و تحولاتی هستند و چیزهایی را جستجو میکنند که اکنون و در حال حاضر آنها را در اختیار ندارند. در بسیاری از موارد مراجع به دنبال هدف خود حرکت کرده و آن را به دست نیاورده است.
ممکن است سرعت وی در این مسیر مناسب نبوده و یا بنا به هر دلیلی از هدف خود دور شده باشد. به همین دلیل به فردی نیاز دارد تا به وی کمک کند تا فرآیند دستیابی به هدف را برای تسهیل و تسریع گرداند. بنابراین کوچ باید سعی خود را به کار گیرد تا مراجع به آنچه که در ذهن دارد و آن را هدف خود نامیده، دسترسی پیدا کند.
او باید بداند که مراجع در حال حاضر در چه مرحلهای واقع شده و قصد رسیدن به کجا را دارد. اگر مراجعه کننده بداند که در حال حاضر در کجا واقع شده میتواند به درک درستی از ناحیهای که میخواهد به آن دست یابد هم برسد.
کوچ با استفاده از برخی ابزارها و اصول خاص و همچنین ایجاد یک محیط ایمن و به دور از اضطراب و نگرانی با ایجاد یک رابطه دوطرفه، مراجع خود را تشویق و ترغیب به فعالیت و تحرک میکند. پس میتوان گفت نقش و وظیفه اصلی کوچ ایجاد حرکت است.
وی میتواند گامهایی را تدارک ببیند که مراجع از طریق آنها به هدف خود برسد. مراجع در طول این مسیر، تواناییهای بالقوه و درونی خود را شناخته و از استعدادهای خود بهترین استفاده را به عمل خواهد آورد. در نهایت به اقدام، فعالیت و برنامه ریزی دست خواهد زد تا به خواسته خود دست یابد.
این کارها فعالیتهایی است که باید مراجعین انجام دهند. اما طی تمامی این امور، کوچ با مراجع همراهی کرده و او را تنها نمیگذارد. پس مراجع میتواند با برخورد با هر مشکل از کوچ خود کمک بگیرد. در حقیقت کوچها شما را در مواضعی مشاهده میکنند که در آنها صاحب توانمندی و یا استعدادهای شگرف هستید و میخواهید به توانمندیهای بالاتری هم دست پیدا کنید.
انواع کوچینگ
کوچینگ دارای انواع مختلفی بوده و چندین زیرمجموعه کاملاً تخصصی دارد. برخی از انواع این فرایند شامل موارد زیر هستند.
کوچینگ مدیران اجرائی
این نوع مربیگری، مدیران اجرایی را مخاطب اصلی خود قرار میدهد. این مدیران میتوانند ردههای ارشد یک سازمان و یا حتی مدیران ردههای میانی و متوسط باشند. در هر صورت کوچها با بکارگیری برخی از اصول و قواعد خاص و استفاده از ابزارهای ویژه، سعی در بهبود بخشی به عملکرد این مدیران در محیط کار دارند.
همانطور که میدانید در حال حاضر شرکتهای بسیار زیادی وجود دارند که میتوان میزان موفقیت آنها را در حد متوسط ارزیابی کرد. دلیل عدم دستیابی به موفقیت کامل در این مجموعهها ضعف در مسائل مدیریتی و اجرایی است.
این سازمانها میتوانند از یک کوچ مدیریت اجرایی کمک بگیرند تا از مرزهای متوسط موفقیت به موفقیت کامل و نهایی دست یابند. کوچهای مدیران اجرایی با رفتارهای سازمانی آشنایی کامل داشته و یا از نظریههای روانشناختی و روشهای به تحرک وادار کردن و یا برطرف ساختن موانع و نواقص موجود در کسب و کار آگاهی دارند.
آنها تمامی تلاش خود را به کار خواهند بست تا به این اطمینان دست پیدا کنند که مدیر اجرایی مجموعه، تمامی توان خود را به کار گرفته تا نیازهای سازمان را برطرف سازد.
کوچینگ رهبری
این نوع از کوچ نیز مخصوص مدیران ارشد در سازمانهای مختلف است. هدف یک کوچ در این نوع کمک کردن به مراجعین به گونهای است که بتوانند تواناییهای خود را در رابطه با دیگران شکل دهند و شیوههای صحیح تعامل با دیگران و تأثیر و تأثرات بر روی آنها را ارتقا بخشند.
کوچینگ کسب و کار
به این فرایند، بیزینس کوچینگ نیز گفته میشود. این اصطلاح را میتوان به تمامی فعالیتهایی اطلاق کرد که در حوزه کسب و کار با آن مواجه میشوید.
کوچینگ سلامت
هدف کوچ سلامت، ارتقای دانش، مهارتها و اعتماد به نفس مراجعین در حوزه سلامت است. یک کوچ سلامت سعی دارد مراجعین خود را به ابزارهایی ویژه تجهیز کند که برای سلامت و حفظ آن اهمیت دارند. وی میتواند به مراجعین کمک کند تا به هدف گذاری در حوزه سلامت دست بزنند.